ฟ้าสางทางความลับสุดยอด (๒)

•  ความจริงเป็นสิ่งเดียวไม่มีคู่ (เอกํ หิ สจฺจํ นทุตียมตฺถิ) ;
  แม้จะมีความไม่จริง (ตามที่ใครบัญญัติขึ้น)
  มันก็เป็นความจริงของความไม่จริง  (๒๑)

• พระเจ้าที่เป็นทั้งผู้บันดาลให้เกิด
  และปลดเปลื้องความทุกข์ได้แท้จริง นั้นคือ กฏอิทัปปัจจยตา;
  จงรู้จักท่านและกระทำต่อท่านให้ถูกต้องเถิด  (๒๒)

• พระเจ้าที่แท้จริง เป็นหัวใจของศาสนาทุกๆ ศาสนา
  นั่นคือ "กฏ" หรือ ภาวะของความถูกต้องตามธรรมชาติ
  เพื่อความรอดของมนุษย์";
  พุทธศาสนายิ่งมีกฏหรือภาวะนั้นที่เป็นไปตามกฏอิทัปปัจจยตา  (๒๓)

• ถ้าอยากพบ "พระเจ้าที่แท้จริง" อย่าตั้งปัญหาอย่างอื่นใดขึ้นมา
  นอกจากปัญหาว่า อะไรที่สร้าง - ควบคุม - ทำลายโลก -
  ใหญ่ยิ่ง - รู้สิ่งทั้งปวง - มีในที่ทั้งปวง,
  โดยเฉพาะอย่างยิ่งในยุควิทยาศาสตร์แห่งปัจจุบันนี้  (๒๔)

• คำสอนของผู้รู้แท้จริง แม้เป็นเวลา ๒-๓ พันปีมาแล้ว
  แต่ก็ยังใช้ได้อยู่เหมือนคำพูดใหม่ๆ สดๆ ร้อนๆ นั้นคือ
  คำสอนของพระพุทธองค์แก่ชาวกาลาม
  ที่เรียกว่า กาลามสูตร (ดังต่อไปนี้)   (๒๕)

• อย่าเชื่อและรับมาปฏิบัติ ด้วยเหตุเพียงสักว่า
  "ฟังตามๆ กันมา";
  เพราะมันผิดมาตั้งแต่ต้นก็ได้,
  เพราะเปลี่ยนไปตลอดเวลาที่ฟังตามๆ กันมา ก็ได้   (๒๖)

• อย่าเชื่อและรับมาปฏิบัติ ด้วยเหตุเพียงสักว่า
  "ทำตามสืบๆ กันมา";
  เพราะมันผิดมาตั้งแต่ต้น
  หรือ เปลี่ยนไปๆ ตลอดเวลาที่ทำตามๆ กันมา ก็ได้  (๒๗)

• อย่าเชื่อและรับมาปฏิบัติ ด้วยเหตุเพียงสักว่า
  "กำลังเล่าลืออยู่อย่างกระฉ่อน";
  เพราะการเล่าลือเป็นการกระทำของ
  พวกที่ไม่มีสติปัญญา, มีแต่โมหะ ก็ได้  (๒๘)

• อย่าเชื่อและรับมาปฏิบัติ ด้วยเหตุเพียงสักว่า
  "มีที่อ้างอิงในปิฎก(ตำรา)";
  เพราะปิฎกหรือตำราทั้งหลายเกิดขึ้นและเปลี่ยนไป
  ตามปัจจัยที่แวดล้อมหรือตามกฏอิทัปปัจจยตา ก็ยังได้  (๒๙)

• อย่าเชื่อและรับมาปฏิบัติ ด้วยเหตุเพียงสักว่า
  "ถูกต้องตามหลักทางตรรกะ";
  เพราะตรรกะเป็นเพียงความคิดชั้นผิวเปลือก,
  ใช้เหตุผลและเดินตามเหตุผลชั้นผิวเปลือก   (๓๐)

• อย่าเชื่อและรับมาปฏิบัติ ด้วยเหตุเพียงสักว่า
  "ถูกต้องตามหลักทางนยายะ";
  เพราะนยายะ เป็นการคาดคะเน
  ที่เดินไปตามเหตุผลเฉพาะหน้าในการคาดคะเน นั่นเอง  (๓๑)

• อย่าเชื่อและรับมาปฏิบัติ ด้วยเหตุเพียงสักว่า
  "ถูกต้องตามสามัญสำนึก";
  เพราะสามัญสำนึกเดินตามความเคยชินของความรู้สึกชั้นผิวเปลือก  (๓๒)

• อย่าเชื่อและรับมาปฏิบัติ ด้วยเหตุเพียงสักว่า
  "ทนต่อการเพ่งด้วยทิฏฐิของตน";
  เพราะทิฏฐิของเขาผิดได้ โดยเขาไม่รู้สึกตัว   (๓๓)

• อย่าเชื่อและรับมาปฏิบัติ ด้วยเหตุเพียงสักว่า
  "ผู้พูดอยู่ในฐานะควรเชื่อ";
  เพราะเป็นเหตุให้ไม่คิดใช้สติปัญญาของตนเอง ในการพิจารณา  (๓๔)

• อย่าเชื่อและรับมาปฏิบัติ ด้วยเหตุเพียงสักว่า
  "สมณะผู้พูดเป็นครูของเรา";
  เพราะเป็นเหตุให้ไม่คิดใช้สติปัญญาของตนเองในการศึกษา  (๓๕)

• ในกรณีเหล่านี้ เขาจะต้องใช้ยถาภูตสัมมัปปัญญา
  หาวี่แววว่า สิ่งที่กล่าวนั้น มีทางจะดับทุกข์ได้อย่างไร;
  ถ้ามีเหตุผลเช่นนั้น ก็ลองปฏิบัติดู
  ได้ผลแล้ว จึงจะเชื่อและปฏิบัติให้ยิ่งขึ้นไป
  กว่าจะถึงที่สุดแห่งความดับทุกข์  (๓๖)

• กฏของธรรมชาติเป็นสิ่งที่ทำให้เกิดมีกาย -ใจ
  อย่างที่สัตว์ทั้งหลายกำลังมี และให้ใจคิดไปตามผัสสะจากสิ่งแวดล้อม
  จนมีการบัญญัติเรื่องทิฏฐิ เรื่องกรรม เรื่องสุขทุกข์ เรื่องดีชั่ว เป็นต้น  (๓๗)

• ก ข ก กา แห่งการดับทุกข์ คือ
  การรู้ความลับของอายตนิกธรรม ๕ หมวด คือ
  อายตนะภายในหก อายตนะภายนอกหก วิญญาณหก ผัสสะหก เวทนาหก
  ตามที่เป็นจริงอย่างไร ในชีวิตประจำวัน
  เป็นเรื่องที่ต้องหามาศึกษาให้รู้อย่างละเอียด  (๓๘)

• การเกิดทางร่างกายจากท้องแม่ นั้นไม่สำคัญยังไม่เป็นปัญหา,
  จนกว่าจะมีการเกิดทางจิตใจ คือเกิด ตัวกู-ของกู
  จึงจะเป็นการเกิดที่สมบูรณ์คือ
  มีปัญหาและมีที่ตั้งแห่งปัญหา กล่าวคือ ความทุกข์  (๓๙)

• ถ้าพ้นจากการเกิดแห่งตัวกูเสียได้ 
  ย่อมพ้นจากปัญหาและความทุกข์ทั้งปวงได้
  และจะพ้นจากปัญหาแห่งการเกิดทางกายทั้งหมด ได้เองด้วย  (๔๐)

คัดจากหนังสือ อสีติสังวัจฉรายุศมานุสรณ์ จาก ท่านพุทธทาสภิกขุ ในหัวข้อ ฟ้าสางทางความลับสุดยอด พิมพ์โดย ธรรมทานมูลนิธิ และ สนพ. สุขภาพใจ พิมพ์ครั้งที่ ๙ พฤษภาคม ๒๕๔๐