คำบรรยายภาพปฏิจจสมุปบาท

ภาพในวงกลมรอบนอก ของวงกลมเล็ก มีเส้นแบ่งผ่าซีกไว้ ๒ ข้าง มีพื้นหลังสีดำ มีร่างของมนุษย์ไร้เสื้อผ้า ถูกผูกร้อยโดยหัวหน้า ลากจูงคนเหล่านี้ไปสู่อบายภูมิ ซีกนี้ มีความหมายว่า "ยักขิณี" ฝ่ายของพวกที่ทำกรรมชั่ว หรือ กรรมสีดำ นั่นเอง ส่วนที่กลุ่มผู้คน สวมใส่เสื้อผ้าอาภรณ์ ทางข้างซ้าย คือ ข้างฝ่ายกรรมขาว หรือ ผู้ประกอบกรรมดี หมายถึง พวกที่มีจิตใจ ละอายต่อบาป อันได้แก่ นักบวช ในศาสนาต่างๆ หรือ นักบุญ ผู้บำเพ็ญเพียร ในธรรม มีความสงบเรียบร้อย เขียนเป็นภาพคน ๗ คน มีความหมายว่า ธรรมะของสัตบุรุษ ๗ ประการก็ได้

กล่าวโดยสรุป ก็คือ กรรมดำ กับ กรรมขาว หรือ กรรมดี-กรรมชั่ว, อกุศลกรรม - กับ กุศลกรรม มนุษย์ในโลกตกอยู่ในสังสารจักร หรือ ภวจักร อย่างนี้ ไม่เว้นแต่ละวัน ชั่ว-ดี ทำสลับกันไปสลับกันมา อยู่อย่างนั้น นี่คือ ผู้ที่ยังว่ายเวียนอยู่ในวงล้อแห่งภวจักร หรือ สังสารจักร

ต่อเมื่อเขามีกรรมที่สาม คือ กรรมที่ไม่ดำ-ไม่ขาว ก็จะหลุดพ้น ไม่มีว่ายเวียนอยู่ในกองทุกข์อีกต่อไป พระพุทธเจ้าท่าน ตรัสไว้ในพระพุทธภาษิตว่า เมื่อไม่ต้องการเวียนว่ายในกรรมดำ-กรรมขาว ก็จะเดินตามพระพุทธเจ้า คือ ปฏิบัติตามมรรคมีองค์แปด ก็จหลุดพ้นออกจากภพภูมิทั้ง ๕ ในที่สุด

 

 

"คัดจาก หนังสือดอกโมกข์ รายตรีมาส ปีที่ ๑ ฉบับที่ ๒ สิงหาคม-ตุลาคม ๒๕๔๒"